تعیین مهمترین نقاط قوت پیش روی تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان
چکیده
در این تحقیق به تدوین استراتژی های تبلیغات در ارتباط با صادرات پسته استان کرمان با استفاده از مدلSWOT پرداخته شده است، ابتدا به بررسی وضعیت پسته ایران با تأکید بر پسته صادراتی استان کرمان و عملکرد آن طی چند سال اخیر پرداخته شده و بعد مساله تبلیغات بررسی شده است. سپس با استفاده از ماتریسSWOT استراتژی های مربوط به تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان تدوین شده است.
اهداف تحقیق عبارتند از :
1- تعیین مهمترین نقاط قوت پیش روی تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان
2- تعیین مهمترین نقاط ضعف پیش روی تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان
3- تعیین مهمترین فرصتهای پیش روی تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان
4- تعیین مهمترین تهدیدهای پیش روی تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان
5- پیشنهاد استراتژی مناسب با توجه به این نقاط قوت، ضعف، فرصت و تهدید پیش روی تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان
روش تحقیق: تحقیق حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی است. روش گردآوری اطلاعات این تحقیق کتابخانه ای و پرسشنامه ای و روش تجزیه و تحلیل اطلاعات آزمون آماری میانگین یک دامنه ای (آزمون t یک متغیره) و ماتریس عوامل داخلی و خارجی و سپس ماتریس نهایی SWOT می باشد.
نتیجه گیری: بعد از اولویت بندی نقاط قوت، ضعف، فرصتها و تهدیدات با استفاده از تحلیل SWOT راهبردها و راهکارهایی در امر تبلیغات پسته صادراتی استان کرمان ارائه شده است.

فصل اول
کلیات تحقیق

1-1. مقدمه
ترديدي نيست كه بازرگاني خارجي از اركان سياسي اقتصاد هر كشور محسوب مي گردد. در اين زمينه صادرات 1 نقش اساسي و تعيين كننده را در استقلال و تعالي اقتصادي دارد و سياست توسعه صادرات بخشي از سياست بازرگاني خارجي كشورها را تشكيل مي دهد و دست يابي به آن مورد نظر تمام كشورها مي باشد. اهميت صادرات غير نفتي براي كشور ما بر هيچ كس پوشيده نيست. صادرات محصولات كشاورزي نقش عمده اي در صادرات غير نفتي داشته و صادرات اين بخش نسبت به بخش هاي ديگر از ثبات بيشتري برخوردار است.
پسته به عنوان يك محصول استراتژيك جايگاه خاصي ميان توليدات ايراني دارا است و پس از فرش يكي از مهم‌ترين اقلام صادرات غيرنفتي كشور است. در شرايط كنوني حدود 41 درصد از توليد و بيش از 60 درصد از صادرات جهاني پسته در اختيار كشور ما بوده و درآمد ارزي حاصل از صادرات پسته به بيش از يك ميليارد دلار در سال بالغ مي‌شود (فائو، 2009).
بخش صادرات ايران به علت عدم وجود يك سيستم بازاريابي2 و بازرگاني مناسب و كارا نتوانسته است به خوبي توسعه يابد. به طوري كه در اغلب موارد كالا و خدمات صادراتي ما با وجود برخورداري از كيفيت مطلوب و حتي فراتر از استانداردهاي جهاني3 به دليل نبود يك سيستم مناسب تبليغاتي و اطلاع رساني در بخش مبادلات خارجي جايگاه شايسته خود را در بازارهاي جهاني به دست نياورده است، در اغلب موارد بازرگانان به جاي افزايش صادرات، زمينه را براي افزايش واردات مهيا كرده اند. زيرا صادركنندگان به جاي تبليغ در مورد كالاي صادراتي خود از طريق روش هاي علمي در بازارهاي هدف، كالاهاي ساخت آن كشور را در دامن كشور تبليغ
نموده اند و باعث افزايش مصرف اين كالاها شده اند. از طرف ديگر به علت ورود افراد ناآشنا و دلالان در امر صادرات، سهم صادرات ما را در برخي از بازارهاي جهاني كاهش داده است. البته عدم اطلاع دقيق توليد كنندگان كشور از شرايط و اوضاع بازارهاي جهاني نيز مزيد بر علت شده تا سهم از اين بازارها كاهش يابد.

با توجه به مطالب فوق مي توان گفت كه در صورت اصلاح ساختار توليد در كشور و حمايت از صنايعي كه داراي مزيت رقابتي و نسبي در بازارهاي جهاني هستند، جهت تحقق توسعه صادرات غيرنفتي، فعال نمودن دفاتر بازرگاني يا نمايندگي هاي متعدد بازرگاني در كشورهاي مختلف، انجام تحقيقات بازاريابي خارجي، ايجاد نمايشگاه هاي داخلي و خارجي براي معرفي توانمندي هاي اقتصادي كشور، استفاده از آمار و اطلاعات لازم در ارتباط با حجم تجارت جهاني، ايجاد مراكز مطالعاتي در كشورهاي هدف براي آشنايي با سليقه و ترجيحات مصرف كنندگان در آن كشورها و آگاهي از شرايط بازارهاي جهاني جهت افزايش سهم تجارت خارجي ايران در اين بازارها از اهميت خاصي برخوردار است لذا متوليان امر در توسعه صادرات به ويژه وزارت بازرگاني بايد به اين مهم توجه داشته باشند كه توجه به مقوله بازاريابي مي تواند در افزايش درآمدهاي ارزي وتحقق اهداف توسعه صادرات نقش موثري ايفا نمايد. البته بايد به اين نكته اشاره كرد كه بدون اصلاح ساختار توليد و از بين بردن قوانين دست و پا گير كه مانع توليد سالم و رقابتي در ايران مي شوند مقوله بازاريابي نمي تواند نقش موثري در توسعه صادرات غير نفتي داشته باشد بلكه توليد كنندگان ايران بايد به فكر تقويت مزيت نسبي و رقابتي خود جهت توليدات با كيفيت4 بهتر و هزينه كمتر باشند تا بتوانند در بازارهاي جهاني حرفي براي گفتن داشته باشند در آن صورت تسخير بازارهاي جهاني از طريق بازاريابي مدرن سهل و دست يافتني است .
هدف اصلي اين تحقيق تدوین استراتژی تبلیغات در ارتباط با صادرات پسته بر اساس مدل
5SWOTمي باشد كه در نهايت به تعيين مهم ترين نقاط قوت، ضعف، فرصت و تهديد تبليغات پسته استان كرمان و تدوين استراتژي مناسب با اين نقاط مي پردازيم.
1-2. بیان مساله
تبلیغات یکی از ابزارهای ارتباطی می باشد که شرکتها برای آگاهی دادن، متقاعد کردن و یادآوری
کالا ها و خدمات خود استفاده می کنند. از دیدگاه بازاریابی، تبلیغات یکی از مولفه های ترویج6 و ترویج نیز یکی از عناصر آمیخته بازاریابی7 می باشد لازم به یادآوری است که سایر عناصر ترویج در کنار تبلیغات عبارتند از : ترویج فروش، روابط عمومی، فروش شخصی و بازاریابی مستقیم می باشند. بنابراین با توجه به مطالب فوق می توان جایگاه تبلیغات را در بازاریابی شناخت زیرا به قول فیلیپ کاتلر8 یکی از علمای برجسته بازاریابی برخی به اشتباه بر این پندارند که بازاریابی یعنی تبلیغات و فروش، بلکه چنین نیست و تبلیغات تکه ای کوچک از کوه یخ بازاریابی می باشد (کاتلر1379).
در رابطه با تعریف تبلیغات، از تبلیغات، تعاریف متعددی ارائه گردیده است. به طور کلی تبلیغات درلغت به معنای رساندن پیام از شخصی به شخص دیگر می باشد و از لحاظ تکنیکی عبارت است از هر نوع معرفی غیرشخصی و ترویج ایده ها، کالاها و خدمات در مقابل پول که یک فرد یا موسسه مشخص آن را انجام می دهد. برای تهیه و تنظیم یک برنامه تبلیغاتی برای یک شرکت یا یک موسسه باید در رابطه با 5 مورد مهم تصمیم گیری نمود که به5M معروف هستند و عبارتند از هدف9، بودجه10، پیام تبلیغ11، نوع رسانه12 و ارزیابی تبلیغ13 و از آنجایی که هزینه تبلیغات نسبت به سایر هزینه ها بسیاربالا می باشد و از طرفی تبلیغات نگرش مثبت یا منفی در بین مشتریان و یا مصرف کنندگان درباره کالا یا نام سازمان ایجاد می نماید امروزه تبلیغات بیشتر از قبل مورد توجه شرکتها قرار گرفته است. هدف از این تحقیق تدوین استراتژی های تبلیغات در ارتباط با صادرات پسته استان کرمان با استفاده از مدل SWOT می باشد.
صادرات غیرنفتی نقش شایانی در رشد تولید داخلی، افزایش اشتغالزایی و نیز افزایش پس انداز داخلی دارد. پسته به عنوان یکی از مهمترین اقلام صادرات غیر نفتی همواره بیشترین سهم از صادرات غیرنفتی را داشته و جایگاه ویژه ای در میان محصولات صادراتی دارد. با یک نگاه به کل صادرات پسته کشور در یکصد سال گذشته مشاهده می شود که تا سال 1360 فقط 242646 تن پسته با میانگین 2420 تن در سال به خارج از کشور صادر شده ولی تنها طی سالهای 1360 تا پایان 1374 در حد 874800 تن با میانگین 62500 تن در سال صادرات پسته صورت گرفته است (سالنامه آماری بازرگانی جمهوری اسلامی ایران 1374) و در سالهای 85 و 86 به ترتیب 172 و 202 هزار تن صادرات
داشته ایم (انجمن پسته ایران، 1387).
استان کرمان با اختصاص دادن حدود 300000 هکتار از 440000 هکتار کل کشور به کاشت پسته، 70% سطح زیر کشت پسته را به خود اختصاص داده است ( سازمان جهاد کشاورزی استان کرمان- 1387).
به علت این که در سالهای اخیر پسته رتبه اول را در بین صادرات محصولات کشاورزی و صادرات غیرنفتی به دست آورده است و به لحاظ اهمیت صادرات آن به عنوان یک محصول کاملاً ایرانی که بازار عمده آن نیز در دست کشورمان است، توجه به وضعیت صادرات این محصول و نقش تبلیغات در توسعه صادرات آن ضروری به نظر می رسد. به همین دلیل در این تحقیق به تدوين استراتژي هاي تبلیغات در ارتباط با صادرات پسته استان کرمان با استفاده از مدل SWOT خواهیم پرداخت.
1-3. اهمیت و ضرورت انجام تحقیق
با توجه به رشد جمعيت و افزايش مصرف داخلي درآمد حاصل از صادرات نفت بسيار اندك و ناكافي خواهد بود. تنها يك راه براي برطرف كردن نياز ارزي كشور وجود دارد و آن افزايش صادرات غيرنفتي است . صادرات محصولات كشاورزي نقش عمده‌اي در صادرات غيرنفتي داشته و صادرات اين بخش نسبت به بخشهای ديگر از ثبات بيشتري برخوردار بوده است. ايران يكي از بزرگترين توليد كنندگان و صادر كنندگان صنعت پسته است كه پسته آن يكي از بهترين پسته هاي دنيا در مزه و طعم و بو است و خشكباري خوشمزه و بسيار مطبوع در اكثر كشورهاي غني و ثروتمند دنيا محسوب
مي شود. ايران با صادراتي به ارزش679،939،677 دلار معادل 8/41% از كل صادرات، مقام اولين صادر كننده پسته را در طي دوره چهارساله (2004-2001) به خود اختصاص داده كه جايگاه خود را به عنوان اولين و بزرگترين صادركننده پسته جهان مطرح نموده است (مهرابي،1381).
با توجه به سهم پسته در صادرات غیرنفتی و ورود رقبای جدید در عرصه بین المللی لازم است که تحقیق گسترده ای در زمینه تبلیغات این محصول صادراتی انجام گیرد و با توجه به این که تا کنون در ایران تحقیقی در زمینه تدوین استراتژیهای تبلیغات در ارتباط با صادرات پسته با استفاده از مدل SWOT انجام نشده است این تحقیق از ضرورتی خاص برخوردار است، چرا که با شناخت نقاط قوت، ضعف، فرصت و تهدید تبليغات این محصول، می توانیم سهم بالایی از بازارهای جهانی را از آن خود کنیم.
1-4. هدف از انجام تحقیق
با توجه به اینکه صادرات پسته یکی از اقلام مهم در سبد صادرات غیر نفتی ایران و مهمترین محصول در سبد صادرات غیرنفتی استان کرمان است و از طرفی با توجه به افزایش رقابت در بازار پسته در سطح جهانی در سالهای اخیر لازم است تا تحقیقی در این خصوص صورت گیرد.
بنابراین آنچه در این پژوهش بعنوان هدف تعین گردیده و خواهان وصول به آن میباشیم در موارد زیر خلاصه می شود:
– تعیین فرصت های تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان.
– تعیین تهدیدهای تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان.
– تعیین نقاط قوت تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان.
– تعیین نقاط ضعف تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان.
1-5. چهارچوب نظري تحقيق

چهارچوب نظری تحقيق بر اساس مدل تجزيه و تحليل SWOT تنظیم شده است. ماتريس SWOT يك چارچوب مفهومي است كه براي شناسايي و تحليل تهديدها و فرصت ها در محيط خارجي يك سيستم و بررسي قوت ها و ضعف هاي دروني آن به كار گرفته مي شود.
چهارچوب و فرآیند تحقيق، از چهار مرحله تشکیل شده است.
در مرحله اول عوامل درون‌ سازمانی (نقاط قوّت و ضعف) مورد بررسی و مطالعه قرار می‌گیرند.
در مرحله دوم عوامل برون‌ سازمانی (فرصت‌ها و تهدیدها) مورد بررسی و مطالعه قرار می‌گیرند.
در مرحلۀ سوّم پژوهش به منظور تعیین موقعیت استراتژیک سازمان و پیشنهاد استراتژی‌های کلان یا عمده، از ماتریس عوامل داخلی- خارجی استفاده می‌شود.
در نهایت به منظور تدوین استراتژی‌های ویژه یا خاص سازمان با استفاده از نقاط قوت، ضعف،
فرصت ها و تهديدها استراتژی‌های مربوط به شرایط ویژۀ سازمان تدوین می‌شوند.
نمودار 1- 1 – مدل تحليلي تحقيق
1-6. سوالات تحقیق
در این تحقیق به جای فرضیه از سوالات پژوهشی استفاده شده است که عبارتند از:
مهم ترين فرصت هاي تبليغات در صادرات پسته استان كرمان كدامند؟
مهم ترین تهدیدهای تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان کدامند؟
مهم ترین نقاط قوت تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان کدامند؟
مهم ترین نقاط ضعف تبلیغات در صادرات پسته استان کرمان کدامند؟
1-7. قلمرو تحقیق
قلمرو این تحقیق از نظر موضوعی از طرفی دربرگیرنده مفاهیم اصلی مربوط به تحلیل ماتریسSWOT و از طرف دیگر مسائل مرتبط با تبلیغات پسته است. در این بین تاکید عمده این تحقیق بر تدوین استراتژی های تبلیغات در ارتباط با صادرات پسته، ماتریس فرصتها، تهدیدها، نقاط قوت و ضعف تبلیغات پسته استان کرمان است.
از نظر مکانی قلمرو تحقیق شامل استان کرمان است.
از نظر زمانی قلمرو تحقیق از خرداد ماه 88 تا بهمن ماه 88 را شامل میشود.
1-8. تعریف مفاهیم
استان کرمان
کرمان یکی از استان‌های ایران است. استان کرمان در جنوب شرقی ایران قرار گرفته و پهناورترین استان ایران است. جمعیت این استان برابر 2584834 نفر است. براساس آخرین تقسمات کشوری، استان کرمان دارای ۱۱ شهرستان، ۷ شهر و ۳۱ بخش است. این استان از شمال به استان خراسان جنوبی و یزد، از شرق به سیستان و بلوچستان، از جنوب به استان هرمزگان و از غرب به استان فارس و یزد محدود می شود.
پسته14
پسته گياهي است كه از ديرباز در نقاط مختلف ايران مورد كشت و پرورش قرار مي‌گرفته است. پسته به عنوان يك محصول استراتژيك جايگاه خاصي را در بين توليدات دارا مي باشد. اين محصول بخش عمده اي از صادرات غيرنفتي را تشكيل مي دهد. درشرايط كنوني حدود 41 درصد از توليد و بيش از 60 درصد از صادرات جهاني پسته در اختيار كشور ما بوده و درآمد ارزي حاصل از صادرات پسته به بيش از يك ميليارد دلار در سال بالغ مي شود.
پسته بعد از فرش مهمترين كالای صادراتی غير نفتی است كه درآمد ارزی قابل توجهی را نصيب ايران می كند و سهم آن در صادرات كالاهای غير نفتی به حدود 14 درصد می رسد
(2008، 15Fao).
استراتژی16
استراتژی راهی است که رسیدن به هدف را تضمین نموده و جهت گیری سازمانی را برای به کارگیری توانمندی سازمان و بهره گیری از فرصتها فراهم می سازد.
تبلیغات17
به طور کلی تبلیغات درلغت به معنای رساندن پیام از شخصی به شخص دیگر می باشد و از لحاظ تکنیکی عبارت است از هر نوع معرفی غیرشخصی و ترویج ایده ها، کالاها و خدمات در مقابل پول که یک فرد یا موسسه مشخص آن را انجام می دهد.
مدل SWOT18
اين روش در واقع يکی از ابزارهای حل مسئله می باشد که امروزه در تحليل مسائل اقتصادی کاربردهای مطلوبی يافته است.SWOT مجموع نامهای اول عناصر اصلی تشکيل دهنده آن يعنی نقاط قوت (Strengths)، نقاط ضعف (Weaknesses)، فرصتها (Opportunities) و تهديدها (Threats) می باشد.
نقطه قوت: نقطه قوت يك سیستم يك كاربرد موفق از يك شايستگي يا بهره برداري از يك عامل كليدي در جهت توسعه رقابت پذيري مي باشد.
نقطه ضعف: نقطه ضعف يك سیستم يك كاربرد ناموفق از يك شايستگي يا عدم بهره برداري از يك عامل كليدي كه رقابت پذيري را كاهش مي دهد.
فرصت: يك فرصت يك حالت خارجي است كه مي تواند بصورت مثبت بر پارامترهاي عملكردي تاثير گذاشته و مزيت رقابتي كه ايجاد كننده اقدامات مثبت در زمان مناسب است را بهبود دهد.
تهديد: يك حالت خارجي است كه مي تواند بصورت منفي بر پارامترهاي عملكردي تأثير گذاشته و مزيت رقابتي كه ايجاد كننده اقدامات مثبت در زمان مناسب است را كاهش دهد.
بازار هدف19
بازار در دسترس به مجموعه اي از مصرف كنندگان اطلاق مي شود كه نسبت به كالا يا خدمتي خاص علاقمند و داراي درآمد هستند و همچنين به كالا يا خدمت دسترسي دارند. بازار هدف قسمتي از بازار در دسترس واجد شرايط است كه شركت براي فعاليت انتخاب مي كند.

فصل دوم
ادبيات تحقیق

2-1. مقدمه
در فصل اول کلیات تحقیق، فرضیات و اهداف آن آورده شده است. در قسمت اول این فصل به وضعيت توليد و صادرات پسته ایران پرداخته شده و جایگاه پسته استان کرمان در صادرات پسته ایران و نیز مشکلات و موانع و مزیتها و چالشهای پیشروی توسعه صادرات پسته استان کرمان ارائه شده است و در قسمت دوم فصل به مسئله تبليغات پرداخته شده و در قسمت سوم تحقيقات انجام گرفته ارائه شده است.
2-2. بخش اول: توليد و صادرات پسته20
2-2-1. سطح زير كشت21 پسته در جهان و ایران
براساس آخرين اطلاعات سازمان خواروبار و كشاورزي جهاني (فائو) سطح زير كشت پسته در جهان متغير بوده و اغلب سير صعودي داشته است. از سال 1998 تا 2008 در يك دوره 10 ساله سطح زير كشت پسته جهان متغير بوده است. در اين دوره كمترين ميزان سطح زير كشت با 395050 هكتار مربوط به 1999 و بيشترين آن با 650594 هكتار مربوط به سال 2008 بوده است. در بين كشورهاي جهان، ايران با دارا بودن 440000 هكتار اراضي زير كشت پسته در سال 2008 به تنهايي حدود 68 درصد از كل اراضي زير كشت پسته جهان را به خود اختصاص داده و مقام اول را داراست. پس از آن ترکیه با 52 هزار، آمریکا با 46 هزار و تونس با 45 هزار هكتار به ترتيب مقام هاي دوم تا چهارم را به خود اختصاص داده اند (FAO,2009).
جدول 2-1 – سطح زير كشت پسته در ايران و نه كشور عمده توليدكننده پسته جهان در سالهای مختلف (هکتار)
Country19981999200020012002200320042005200620072008Afghanistan 27002700270027002700320020002211221123472400China 1750015000120001500015000150001500016000160001750017500Greece 51005500550051105400560046705035495550005000Iran259431256444274728280510295000298939431418440025440000440000440000Italy 36393602360236023602360036073635328536713500Syria 2000019000284823105733079356383484935000350003500035000Tunisia 2600024000216702160016000220003200036000490004500045000Turkey 3721437685363493699937428375703757240000403774066152774United States of America 2788029110302003156533590356103763642492445154613646136World 401426395050417201430099443925459258601874623575638430638595650594Iran%65%65%66%65%66%65%72%71%69%69%68%
مهمترين مراكز پسته كاري ايران به ترتيب اهميت در استانهاي كرمان، يزد و خراسان رضوی واقع شده است. استان كرمان با 5/76 درصد سطح بارور پسته كشور مقام اول را دارا است و دو استان يزد و خراسان به ترتيب با 8 و 3/5 درصد مقامهاي دوم و سوم سطح را به خود اختصاص داده‌اند. سه استان مزبور جمعاً 8/89 درصد سطح بارور پسته كشور را و 19 استان ديگر پسته كار 2/10 درصد سهم در سطح بارور اين محصول را داشته‌اند (نمودار 2-1).

نمودار 2 – 1 – نمودار توزيع سطح بارور پسته استان ها‌ نسبت به كل كشور در سال1384

براساس آمار وزارت جهاد كشاورزي مربوط به سال زراعي 85-84 كل سطح زير كشت باغات پسته كشور 440 هزار هكتار بوده كه در 22 استان كشور مورد كشت و كار قرار گرفته است. از اين ميزان سطح زير كشت 102 هزار هکتار غیر بارور و 338 هزار هکتار بارور می باشند.
بر اساس آمار سازمان جهاد كشاورزي استان كرمان، بيشترين سطح زير كشت در سال 1385 مربوط به شهرستانهاي رفسنجان، سيرجان، كرمان و زرند به ترتيب با 40.5 درصد، 18 درصد، 17.1 درصد و 12.6 درصد ميباشد و شهرستان رفسنجان با 40.5 درصد از مجموع سطح زير كشت بارور رتبه اول سطح زير كشت پسته را به خود اختصاص داده است.
2-2-2. ميزان توليد پسته در جهان و ایران
ميزان توليد محصول پسته در ايران و جهان براساس آمار سازمان خواروبار جهاني (فائو) در جدول شماره 2-2 نشان داده شده است. بررسي وضعيت توليد پسته در سال 2008 نشان مي‌دهد كه از 20 كشور توليد كننده اين محصول، 566963 تن پسته توليد شده است. كشورهاي ايران، ترکیه، آمريكا، سوریه و چین پنج كشور برتر توليد كننده پسته مي‌باشند. كشورهاي مذكور به ترتيب با توليد 230 ، 120 ، 108 ، 52، 38  هزار تن ، 8/96 درصد از كل توليد جهاني را به خود اختصاص داده‌اند.
همچنين بررسي روند توليد محصول پسته در ايران طي 12 ساله 1997 تا 2008 وضعيت پرافت و خيزي را نشان ميدهد. در اين رابطه چندي پيش گزارشي از سوي فائو در خصوص تغييرات توليد پسته در ايران منتشر شد. فائو در اين گزارش اعلام كرد كه حجم توليد پسته در ايران طي سالهاي پس از پيروزي انقلاب روند مشخصي نداشته است به عنوان مثال توليد 304 هزار تني پسته در سال 1999 به يكباره به 112 هزار تن در سال 2000 كاهش و مجدداً در سال 2002 به 249 هزار تن افزايش يافته است. گزارش فا ئو تصريح مي كند: در حالي كه توليد پسته ايران در سال 1978 (سال پيروزي انقلاب اسلامی) 69 هزار تن بود، طي يك سال بعد از آن يعني در سال 1979 به حدود 20 هزار تن كاهش يافت، ولي مجدداً در سال 1981 به 122 هزار تن رسيد و بار ديگر در سال 1982 به 96 هزار تن كاهش يافت (FAO, 2009).

مطابق جدول 2-2 مشاهده می شود که سهم تولید پسته ایران از 58 درصد در سال 1997 با 17 درصد کاهش طی دوره 12 ساله در سال 2008 به 41 درصد رسیده است.
جدول 2-2- ميزان توليد پسته در ایران و کشورهای مختلف جهان (تن) (FAO, 2009)
country199719981999200020012002200320042005200620072008Afghanistan 260026002800280028002800220023102457245736002500Azerbaijan 0000001010111533China 300002600029000220002600028000300003200034000360003800038000Côte ‘Ivoire 0100100100100100100100100100100100Cyprus 323018151515151415122515Greece 913780729027953695408860793079179365822890009000Iran314000131000304000112000249000249000306192184899229657230000230000230000Italy 500050002649276817621877199324002719102427822000Jordan 000000000000Kyrgyzstan 00100100100100100100300500800800Madagascar 270260260230210200195200210220230230Mauritius 555555555555Mexico 525936312177112641010Morocco 605050503030505050505050Pakistan 2382381942091961951953425597632536773Syrian294283568430133399233743652840476002120044642731835206652066Tunisia 12001200120016001100800120018002000270025002500Turkey 70000350004000075000300003500090000300006000011000073416120113America 8190085280557901102207303013744053980157397128367107955108598108598Uzbekistan 180200220200200250200250300203200200World544102330778475582376787431545517519541972444088514821573288521921566963Iran%58%40%64%30%58%48%56%42%45%40%44%41%

بالاترين ميزان توليد پسته كشور در استان كرمان با توليدي برابر با 5/200 هزار تن است که 9/80 درصد از توليد پسته كل كشور را به خود اختصاص داده است و پايين ترين مقدار (يك تن از كل توليد پسته كشور) مربوط به هريك از استان هاي آذربايجان غربي و اردبيل است. پس از كرمان، استان يزد در مقام دوم قرار دارد كه با احتساب توليد استان هاي خراسان، سمنان، قزوين، اصفهان و فارس جمعاً 98 درصد از توليد پسته كل كشور را به خود اختصاص داده اند. سه استان كرمان، يزد و خراسان به تنهايي 89 درصد از پسته كل كشور را توليد نموده اند (سازمان توسعه تجارت ایران، 1386).
2-2-3. ارزش صادرات جهاني پسته
ارزش صادراتی پسته در کشورهای مختلف جهان در دوره 10 ساله 1997 تا 2006 آمده است. با توجه به جدول شماره 2-3 ايران در ميان صادركنندگان بزرگ پسته جهان همواره در مرتبه نخست قرار گرفته است و طي سالهاي مذكور بيش از 60 درصد از صادرات جهاني پسته را به خود اختصاص داده است. پس از ايران به لحاظ ارزش صادرات، كشورهاي ايالات متحده آمريكا، آلمان، لوكزامبورگ، هنگ كنگ و هلند قرار گرفته اند.

جدول 2-3 – ارزش صادرات جهانی پسته در سالهای 1997 تا 2006(هزار دلار) (FAO,2008)
Country 1997199819992000200120022003200420052006Afghanistan2750650018004600380021884685520964193696Australia3111822455264661131943128624531921Austria191133845062132282616121308416432681Azerbaijan11000000Bahrain200966370Belgium710294861462315851157122046422857Belgium-Luxembourg21504712924490Canada5656756925933334813641473203204Chile000701818271120China2194369841851435156019883233480364055533China, Hong Kong SAR30411390003753336080326881492817446183073818967391France4088557425052074429055602915346328614164Germany662636120243850469435242448113475686951695559105934Greece2598190777176994114551075388559542306Hungary1041657108010713411330India913010102887130710728IRAN1972274160133150833142233589404365536799405554567240561017761Israel18947753901836502419Italy825763637719532257307413683387091322420274Japan45995231451023220Jordan33195166135165264922574584630Kuwait9595972014412801552Kyrgyzstan1281653028024974Lebanon22714710410918614629712525943Lithuania261422920265135151789253998Luxembourg26251188562314337606377835601254015Madagascar67411620033932Malaysia44622973329288550223101419Mexico13691990105668904433241771214Netherlands459111939502918881938579719893298454969566794Russian Federation350405147631222889923Saudi Arabia06015032742345298647Singapore1028905796970102492687391521651532Slovakia17569131305418481245890669433Country 1997199819992000200120022003200420052006Spain1596149618772402158536963387833546644864Syria4146012394960164161147646525065162815484342Tunisia2712090510109361303117Turkey1779431582499157517028832062394834699821071United Arab Emirates26681312952413304431745United Kingdom8031666167489044543369958512268111167United States of America50614670435385463123709767882491431149339257671246571WORLD46770865946152322253691061085669584098859594186213427401674840%IRAN42636059596369595461
2-2-4. بررسي وضعيت صادرات پسته ايران به بازارهاي هدف
ميزان ارزش صادرات پسته ايران طي سالهاي 88-1381 بر مبناي آمار سازمان توسعه تجارت ايران در نمودار شماره 2-2 نشان داده شده است. اين نمودار نشان مي دهد كه صادرات پسته ايران در چند ساله اخير روندي رو به رشد داشته و تا سال 1383 ساليانه 30 درصد رشد داشته و تنها در اين سال به دليل كاهش توليد ناشي از سرمازدگي اين روند صعودي مختل گرديده است كه البته در سال 84 به وضعيت صعودي بازگشته و تا سال 86 افزايش داشته است ولي در سال 87 رو به كاهش رفته است.

نمودار 2-2 – ميزان ارزش صادرات پسته ايران طي سالهاي 88-1381
بر اساس گزارش روابط‌ عمومي گمرك ايران طي سال 86، يك ميليارد و 260 ميليون دلار پسته به 79 كشور دنيا صادر شد. اين گزارش با مقايسه صادرات پسته مي‌ افزايد: وزن اين كالاي صادراتي با كاهش 48 درصدي از 202 هزار تن در سال 86 به 105 هزار تن در سال 87 رسيد.
به گزارش روابط‌ عمومي گمرك ايران طي سال 87 پسته‌ هاي ايراني به 68 كشور دنيا صادر شد كه سهم 56 درصدي آن متعلق به چهار كشور هنگ‌كنگ، امارات متحده عربي، آلمان و روسيه بود. بطوريكه صادرات 22 هزار و 360 تن پسته به صورت تازه يا خشك‌كرده به هنگ‌كنگ ارزشي معادل 137 ميليون و 356 هزار دلار به همراه داشت كه نسبت به سال 86، از حيث ارزش 50 درصد و از نظر وزني 56 درصد كاهش داشت. بنابراين گزارش صادرات 15 هزار و 10 تن پسته به امارات متحده طي سال 87 بالغ بر 107 ميليون و 563 هزار دلار بود كه نسبت به سال 86، از حيث وزني 48 درصد و از نظر ارزش 43 درصد كاهش نشان مي‌ دهد. آمارهاي گمرك نشان مي‌دهد طي 12 ماهه سال 87، صادرات پسته به آلمان به 93 ميليون و 614 هزار دلار رسيد. سهم روسيه از پسته ايراني، 68 ميليون و 669 هزار دلار بود كه در مقايسه با سال 86 صادرات پسته به اين دو شريك تجاري ايران به ترتيب با كاهش 44 درصد و 43 درصدي مواجه شد. اين گزارش در ادامه مي‌افزايد: هنگ كنگ، امارات، آلمان و روسيه طي سال‌هاي 86 و 87 در رده‌هاي اول تا چهارم واردكنندگان پسته از ايران محسوب مي ‌شوند.
سوريه در سال 86 پنجمين واردكننده اين كالا محسوب مي‌ شد كه اين رتبه در سال 87 به عراق اختصاص يافت (گمرك جمهوري اسلامي ايران، 1388).
بررسي ميزان صادرات جمهوري اسلامي ايران به بازارهاي عمده جهاني نشان مي دهد كه ايران سالانه با اختصاص در حدود 40 درصد از صادرات خود به اين بازارها جايگاه مطلوبي را بدست آورده است و واردكنندگان22 بزرگ پسته جهان قسمت قابل ملاحظه اي از پسته خود را از ايران وارد مي كنند.

در جدول شماره 2-4 وضعيت صادرات پسته ايران از سال 81 لغايت شش ماهه نخست 1388 در 5 بازار هدف اصلي نشان داده شده است.

جدول 2-4 – صادرات پسته ايران از سال 1381 الي شش ماهه نخست 1388
سالارزش دلاري (ميليون دلار)وزن (هزار تن)كشورهاي هدف (5 كشور عمده)1381498152امارات،هنگ كنگ،روسيه،آلمان، اسپانيا1382667173امارات، آلمان، هنگ كنگ،روسيه، اسپانيا1383547137امارات،هنگ كنگ،روسيه،آلمان، اسپانيا1384816141هنگ كنگ، امارات،آلمان، روسيه، اسپانيا13851072172هنگ كنگ، امارات، آلمان، روسيه13861260202هنگ كنگ، امارات، روسيه،آلمان،اكراين1387721105هنگ كنگ، امارات، روسيه،آلمان،اكراينشش ماهه اول 138824330هنگ كنگ، امارات، روسيه،آلمان،اكراين منبع: سازمان توسعه تجارت ايران

امروزه ايران اولين صادركننده پسته در جهان است. حدود 80 درصد از توليد پسته ايران صادر
مي شود. صادرات پسته ايران از سال 1312 آغاز گرديده و اولين محموله آن در سال 1319 توسط دو تن از تجار به آمريكا روانه گرديد. در جدول شماره 2-5 وضعيت صادرات جهاني از سال 2001 لغايت 2007 نشان داده شده است.

جدول 2-5 – وضعيت صادرات جهاني از سال 2001 الي 2007
سالوزن (هزار متر يك تن)ارزش دلاري (ميليون دلار)كشورهاي عمده صادر كننده2001205624ايران، آمريكا، آلمان، هنگ كنگ، لوكزامبورگ2002206683ايران، آمريكا، آلمان، هلند، لوكزامبورگ2003270973ايران، آمريكا، آلمان، هلند، لوكزامبورگ2004241972ايران، آمريكا، آلمان، هلند، لوكزامبورگ20052781380ايران، آمريكا، آلمان، هلند، لوكزامبورگ20062931678ايران، آمريكا، آلمان، هلند، هنگ كنگ20072881411ايران، آمريكا، آلمان، هنگ كنگ، هلند منبع: سازمان توسعه تجارت ايران

در حال حاضر موانع و مشكلاتي بر سر راه صادرات پسته ايران وجود دارند كه از آن جمله مي توان به ضعف در انبارداري و حمل و نقل پسته، نبود مكانيسمي براي رسيدگي به معضلات پسته و ضعف در انجام تحقيقات كاربردي مرتبط با پسته در بخشهاي مختلف كشاورزي، فرآوري، بسته بندي، بهداشت و استاندارد، بازاريابي و تحقيقات بازار و … اشاره كرد. بديهي است با رفع اين موانع، ميزان صادرات كشور افزايش خواهد يافت.
2-3. بخش دوم: تبليغات23
امروزه ما در عصر ارتباطات24 به سر مي‌بريم. دوراني كه مشخصه بارز آن تلاش براي باورهاي همگاني است. زماني كه با حضور شبكه‌هاي ماهواره‌اي و كامپيوتري فاصله نقاط كره زمين نامفهوم شده است، به طوري كه در هر دقيقه هزاران كالاي نو در سطح جهان وارد بازار مي‌شود كه تكميل‌تر و كارآمدتر از قبل بوده است و توليد كنندگان مي‌كوشند تا بازارهايي براي محصولات خود پيدا كنند، همچنين تخصصى شدن مشاغل، شهروندان را بيش از گذشته به دريافت انواع خدمات از سوى مجموعه‌اى از مؤسسه‌هاى متنوع وابسته كرده است. اين روزها كمتر كسى ممكن است يك مهندس «همه كاره» براى زندگى شخصى خود باشد. مفهوم خود كفايى و خود اتكايى هر روز بيشتر از گذشته معناى واقعى خود را از دست مي‌دهد. در واقع لزوم فراگيرى آموزش‌هاى تخصصى براى انجام تعهدات شغلى، نيازى است كه روز به روز پيچيده‌تر مي‌شود و فرصت انجام امور شخصى و هرچند كم ارزش روزانه را از ساكنان شهرهاى بزرگ سلب مي‌كند. اينجاست كه آگهي‌هاى تبليغاتى مي‌آيند و آنها را براى انجام ساده‌ترين تا پيچيده‌ترين امور روزمره مخاطب خود قرار ميدهند.

2-3-1. تعريف تبليغات
تبليغات جمع «تبليغ» به معناي «ابلاغ و رساندن پيام» است و در مفهوم جامع رساندن پيام به ديگران از طريق برقراري ارتباط به منظور ايجاد تغيير و دگرگوني در دانش، نگرش و رفتار مخاطب مي‌باشد.
هارولد لاسول25، جامعه‌شناس ارتباطات، تبليغات را اين چنين تعريف مي‌كند: تبليغات در معناي گسترده آن، فن تحت تأثير قرار دادن عمل انسان، از طريق دست‌كاري تصورات يا باز نمودهاست. به گفته ادوارد برنيز26 پدر روابط عمومي و نويسنده كتاب «تبليغات» (1928): تبليغات نوين، تلاشي است پيوسته در جهت ايجاد يا شكل دادن رخدادها براي تحت تأثير قرار دادن عامه مردم، با كار فكري يا گروهي.

لئونارد دوب27 مشاور موسسه تحليل تبليغات (1937)، چنين توصيفي درباره تبليغات ارائه مي‌دهد: اقدامات منظمي كه فرد يا افراد ذي‌نفع از راه تلقين، براي نظارت بر حالات رواني گروه‌هايي از افراد و در نتيجه نظارت بر اعمال آنها به عمل مي‌آورند و يونگ روانپزشك سوئيسي تبليغات را چنين تعريف مي‌كند: نشر افكار، عقايد و حالات رفتاري كه موضوع واقعي را براي شنونده يا خواننده به روشني بيان نمي‌كند.
در هر حال هر نوع ارتباط به منظور نشاندن داده‌ها، ايده‌ها و يا انگاره‌ها در اذهان بشري براي تأثيرگذاري بر افكار، عواطف و يا كنش‌هاي فردي يا گروهي را تبليغ مي‌گويند.

2-3-2. پيشينه تبليغات
از برخي تصاوير روي ديوار غارها گرفته تا بنرهاي امروزي، تبليغ مقوله‌اي نيست كه چندان جديد باشد و مربوط به سالهاي اخير گردد بلكه ريشه در زندگي اجتماعي انسانها داشته است. با اين همه آنچه ما تحت عنوان تبليغات نو و جديد مي‌شناسيم، ريشه در اواخر قرن نوزدهم و اوايل قرن بيستم دارد. تبليغات به شكل امروزي مانند بسياري از رسوم ديگر وارد تجارت و كسب و كار شد و رفته رفته توسعه يافت، چرا كه لزوم آن احساس مي‌شد.
بعد از انقلاب صنعتي28، بدليل بالا رفتن حجم توليدات، ديگر فروش مقوله راحتي نبود. زيرا اولاً بدليل توليد انبوه، تمايز در بين محصولات توليدي از ميان رفت و بيشتر محصولات، استاندارد و يك شكل شدند. ثانياً به علت زياد شدن فاصله بين توليد كننده و مصرف كننده، اطلاعات محصولات و خدمات مانند گذشته به سهولت در اختيار مصرف كنندگان قرار نمي‌گرفت لذا نياز به كانال ارتباطي جديدي احساس شد.
با اختراع ماشين چاپ و سپس راديو، تلويزيـون، اينترنت و ديـگر رسانه‌هاي جمعي، تبليغات رشد بيشتري يافت. رشد صنعت تبليغات تا آن حد بوده است كه امروزه بخش مهمي از فعاليتهاي سازمانها را در برگرفته و از تبليغات به عنوان يكي از عوامل كليدي موفقيت سازمان‌ها و شركتهاي توليدي و خدماتي نام برده مي‌شود.

2-3-3. اهميت تبليغات
تبليغات در همه امور جاري فعاليتهاي بشري اعم از علمي، فرهنگي، اقتصادي، سياسي، اجتماعي، شخصي و جمعي تأثير فراوان دارد.
تبليغات در زندگي اجتماعي، تشكيل حكومت ها، ظهور اديان، تبيين ايدئولوژيها، وقوع جنگها و
نظام هاي سياسي، نهضتهاي آزاديخواهانه و اقدامات سركوبگرايانه وجود دارد و در وجه مثبت آن نيز يك ضرورت است و سواي جنبه هاي تحريكي و تشويقي اساساً به عنوان خبر و اطلاعيه و اعلام حضور جزو لاينفك زندگي روزمره جاري است.
در دنياي امروز سازمانهايی که به امر تبلیغات نپردازند در جريان تند و بيرحمانه تبليغات وا مي مانند. تبليغات دنيا را در معرض بمباران دائمي فكري خود قرار داده است. انسان معاصر چون كودك،
جوان ،سالمند، زن و مرد در هر موقعيتي در معرض و محاصره انواع تبليغات قرار دارد.
اصولاً هر كارگاه و هر كارخانه تعطيلي دارد ولي تبليغات، شبانه روز و بي وقفه كار مي كند و در انجام آن از رفتارهاي شخصي، شهادت طلبي در ميدان جنگ، رنگها، كلام و موسيقي، شعر و داستان، گل و گياه، نور و تاريكي و … استفاده مي شود.
در اين ميان توسعه تكنولوژي و ترقي روز افزون صنعت و فراگيري وسائل ارتباط جمعي29 است كه جهان معاصر را در چنبره تبليغات اسير كرده است. در عصر ارتباطات يا عصر اطلاعات خبرگزاريهاي غول آساي جهاني با مدرنترين ابزارها و تكنيك ها در اختيار تبليغات قرار دارند.
در روند انتشار اطلاعات و برقراي ارتباطات جمعي تدابير تبليغي است كه دنيا را تحت تاثير خود قرار داده است. انقلابات مشهور جهان نيز با تبليغات به ثمر رسيده است. در انقلاب 1789 فرانسه سخرانيهاي مهيج، ناطقين ورزيده موجب ارتقاء سطح آگاهيهاي مردم گشت. در تمام جنگهاي تاريخي تبليغات نقش عمده اي را ايفا كرده است.
آمار و ارقام موجود حاکی از این است که هزینه های تبلیغات در کشورهای پیشرفته در سطح بسیار بالا و نشان دهنده اهمیت تبلیغات در این کشورهاست. این امر با پیشرفت اقتصادی این کشورها ارتباط نزدیکی دارد (جدول 2-6). ارقامی برای هزینه تبلیغات در ایران موجود نیست، ولی می توان حدس زد که هزینه تبلیغات در ایران نسبت به کشورهای پیشرفته30 در سطحی بسیار پایین قرار دارد.

جدول 2-6 – هزینه تبلیغات در کشورهای مختلف در سال 1990
کشور هزینه تبلیغات (به هزار دلار) کشور هزینه تبلیغات (به هزار دلار)
آمریکا 128640000 کره جنوبی 2826100
ژاپن 38433600 سوئد 2729300
انگلستان 15816000 مکزیک 2199300
آلمان 139444400 فنلاند 1800200
فرانسه 12891900 تایوان 1569300
اسپانیا 10350200 دانمارک 1377200
ایتالیا 5709700 بلژیک



قیمت: تومان

دسته بندی : پایان نامه

دیدگاهتان را بنویسید